DAAROM: Van mosgroen tot pimpelpaars
De vraag van deze week: Waarom krijgt een kameleon een andere kleur?
Geen enkel dier doet het hem na: de kameleon is een ster in het 'verkleden'. Zijn onopvallend groene of bruine huid kan naar wens felgekleurd of juist bijna zwart worden.
Je herkent het wel: soms lopen mensen rood aan van woede, of zien zebleek van de schrik. Zo werkt het ook bij de meeste kameleonsoorten. Dekleur van de kameleon is niet afhankelijk van de omgeving, maar vanzijn stemming.Voelt het beest zich op zijn gemak, dan heeft zijn huid de kleurenvan zijn natuurlijke leefgebied: groen en bruin. Is de kameleonverliefd, dan doet hij zijn best om op te vallen. Allerlei fellekleuren behoren dan tot de mogelijkheden, zoals roze, blauw, rood,oranje, geel en turkoois.
Zwangere vrouwtjes kunnen drastisch van kleur veranderen, om zo demannetjes op afstand te houden. Ook met andere dieren of mensen in debuurt voelt de kameleon zich niet altijd prettig. Zie je hem opeenszwart worden, dan doe je blijkbaar iets verkeerd: hij is boos of voeltzich bedreigd.
Het geheim van de 'verkleedact' zit in de pigmentcellen in de huidvan de kameleon. Zoals Hielke en Sietse in de boekenserie "De Kameleon"verschillende kleuren verf door elkaar roerden bij het schilderen vanhun boot, zo mixt de kameleon zijn pigmentcellen tot de gewenste kleurbereikt is.
Niet alleen stemming en paringsdrift zijn van invloed op de kleurvan de kameleon. Net als bij mensen is het pigment in zijn huidgevoelig voor zonlicht. Ook andere weersomstandigheden kunnen een rolspelen.
De kameleon is niet het enige dier dat van kleur kan veranderen. Hijheeft gezelschap van andere hagedissen en van sommige insecten, vissenen weekdieren als de inktvis. Het unieke van de kameleon is dat hij ergsnel van kleur verandert.
Er zijn meer dan 150 verschillende soorten kameleons bekend. Sommigehebben nog geen naam. Op het eiland Madagaskar komen de meestekameleons voor. De reptielen zijn verder vooral te vinden in Afrikabeneden de Sahara. Een enkele soort leeft in Azië en het Midden-Oosten.
Wie in Europa een kameleon in het wild wil zien, moet naar hetnatuurgebied Cota Doñana in Zuid-Spanje. Daar leeft de enige soort diein Europa voorkomt: de Chamaeleo chamaeleon.
tekst Martijn den Hollander, beeld EPA
3D-geprinte onderkaak voor hoogbejaarde vrouw
